Xinkwa

Xinkwa i swakudya leswi bakiweke leswi endliweke hi mati, fulawuri, naswona hakanyingi xivirisi. I swakudya leswikulu emisaveni hinkwayo, ngopfu-ngopfu eYuropa ni le Middle East. Eka matimu hinkwawo lama rhekhodiweke ni le misaveni hinkwayo, yi ve xiphemu xa nkoka eka swakudya swa mindhavuko yo tala. I xin’wana xa swakudya swa khale swinene leswi endliweke hi vanhu, leswi nga ni nkoka ku sukela eku sunguleni ka vurimi, naswona swi hoxa xandla swinene eka mihivahivana ya vukhongeri ni le ka ndhavuko wa misava.

Xinkwa xinga cheriwa xivirisi hi timicrobes leti kumekaka hi ntumbuluko (xikombiso sourdough), ti khemikhali (xikombiso baking soda), xivirisi lexi humelerisiwaka hi ti indasitiri, kumbe high-pressure aeration, leswi endlaka leswaku kuva na ti gas bubbles leti kukumuxaka xinkwa. Nakambe xinkwa xi nga ha va lexi nga riki na xivirisi. Ematikweni yo tala, xinkwa lexi endliwaka hi vunyingi hakanyingi xi ni swilo leswi engeteriwaka leswaku xi antswisa nantswo, xivumbeko, muvala, vutomi bya le xelufini, swakudya leswi nga ni rihanyo ni ku olova ku xi endla.

Rito xinkwa i rito leri fambelanaka na Xinorse xa khale na tindzimi tin’wana to hlayanyana ta Xijarimani leti tirhisiweke ro sungula eka Xinghezi kwalomu ka lembe ra 1200. Nhlamuselo ya rona a ku ri bit, crumb, kumbe morsel. Vito ra Xinghezi ra Khale a ku ri brēotan kumbe brēad .